Blog

Postiwyd - 13-07-2018

#CaruCelf / Arddangosfeydd / Blog Kyffin / Collections

Môrluniau Kyffin Williams

Mae morluniau llawn emosiwn Kyffin Williams sydd i’w gweld yn arddangosfa canmlwyddiant yr artist yma yn y Llyfrgell Genedlaethol yn sefyll ar wahân i’w weithiau mwy adnabyddus, ac fe ddylsent gael eu dathlu yn eu rhinwedd eu hun. Mae arddull hynod fynegiadol y gweithiau unlliw hyn yn llwyddo i gyfleu symudiad a thrais moroedd stormus mewn modd hynod effeithiol, gan adlewyrchu brwydr mewnol guddiedig yr artist.

Gellir olrhain cysylltiad Kyffin gyda Bae Trearddur a leolir ar arfordir gorllewinol Ynys Cybi oddi ar arfordir Ynys Môn, lle seiliwyd nifer o’i forluniau, yn ôl i’w blentyndod. Yn blentyn ifanc 6 mlwydd oed a fyddai’n troi’n 7 yr wythnos ganlynol cafodd ei anfon i ffwrdd i Ysgol Breswyl Bae Trearddur ym mis Mai 1925. Nododd yn ei hunangofiant ‘Across the Straits’: ‘It did not take me long to fall under the spell of the island’s mood. The storms, the sea mists, the wrecks, the wailing sirens, and in summer the peculiar haze that hung over the island, all made Trearddur Bay a very special place’.

Yn y llyfr ‘The Sea and the Land’ a gyhoeddwyd yn 1998, nododd yr artist y canlynol am y dechneg impasto mynegiadol a ddefnyddiai mewn gweithiau fel ‘Môr Garw’: ‘These great storms have always excited me and I seem to be stimulated by the noise and energy of the waves – to such an extent that, when I transfer my frenzied scribbles onto canvas, my own energy attacks the canvas… These paintings are not easy to control for often they try to take over and I lose my tones in a confusion of white wave and spray… My personal chemistry demands the excitement of a storm at sea.’

Fel y dywedodd yr awduron Rian Evans a Nicolas Sinclair yn eu llyfr, ‘The Light and the Dark’ a gyhoeddwyd yn ddiweddar, roedd yr artist a ddioddefodd o epilepsi ac iselder gydol ei oes yn cydnabod ei fod yn mynegi ei deimladau mwyaf cythryblus drwy ei forluniau. Mewn cyfweliad yn 2000, nododd yr artist y teimlai y gallai esbonio ei angen i osod lliwiau gwrthgyferbyniol cryf ger ei gilydd ar y gynfas, fel y gwelir yn y morluniau yma, o achos ei frwydr gydag epilepsi: ‘It might be part of the epilepsy, the excitement – the epileptic shock of dark against light it’s very exciting you see. Van Gogh was an epileptic and he had the same love of contrast’. Wedi ei ddylanwadu gan artistiaid eraill nodedig a ddefnyddiai’r gyllell palet i daenu’r paent, fel Gustave Courbet a Van Gogh, roedd Evans a Sinclair hefyd yn gweld tebygrwydd yma rhwng morluniau Kyffin a’r gwaith ‘The Wave’ gan Hokusai a morluniau dramatig August Strindberg. Byddai’r artist yn dychwelyd i baentio’r pwnc gydol ei oes.

 

Morfudd Bevan – Curadur Celf

Mae'r cofnod hwn hefyd ar gael yn: English

Comments are closed.

Categorïau

Chwilio

Archifau

Cefndir y blog

Blog i gyflwyno gwaith a chasgliadau Llyfrgell Genedlaethol Cymru.

Yn sgil natur bersonol blogiau, polisi'r Llyfrgell yw cyhoeddi postiadau yn yr iaith wreiddiol yn unig. Cyhoeddir yr un faint o bostiadau yn y ddwy iaith, ond nid yr un blogiau ydynt. Am gyfieithiad bras gellir darllen y blog drwy ddefnyddio system gyfieithu megis Google Translate.

Cefndir y blog