Blog

Postiwyd - 08-03-2018

#CaruCelf / Arddangosfeydd / Blog Kyffin / Collections

Kyffin Williams 100: Wyneb Esmwyth Merch

Tra ar ei anterth, fe gomisiynwyd Kyffin i beintio cyfres o bortreadau, er iddo gyfaddef bod llawer gwell ganddo greu portreadau o dan ei bwysau ei hun.

Mae ein sioe ddiweddaraf Kyffin Williams: Tu ôl i’r Ffrâm yn dangos amrywiaeth o bortreadau wedi eu dethol o gasgliad Kyffin – yn lluniau cynnar o’i gyfnod fel myfyriwr, i gomisiynau’r arlunydd sefydledig – ond y portreadau mwyaf diddorol yw’r rhai wedi eu creu er ei foddhad ef ei hun.

Ymhlith y portreadau i’w gweld mae nifer o ferched. Dywedodd Kyffin nad oedd peintio merched wedi dod yn hawdd iddo, ac y bu iddo gymryd tua ugain mlynedd nes bod yn hapus i beintio wyneb esmwyth merch:

“The reason for this was my use of the palette knife for, painting in broad rough areas of paint, it was difficult to achieve the delicacy necessary”.

Wrth deithio yn y Wladfa yn 1968/69 bu Norma Lopez o Drevelin yn dipyn o ffefryn ganddo. Disgrifiodd Norma fel merch gynhyrfus oedd yn gwenu drwy ei llygaid mawr brown. Tua wyth oed oedd hi ac roedd wrth ei bodd yn pryfocio’r arlunydd, a phan nad oedd yn chwarae gyda’i brawd Paulino, roedd yn hapus iawn i fodelu i Kyffin. Fe greodd Kyffin sawl portread ohoni, ond ni fu’n llwyddiannus wrth ei pheintio mewn olew gan na fyddai’r cyfrwng wedi gweddu i’w chymeriad hwyliog.

Roedd Kyffin wrth ei fodd â phobl, yn arbennig brodorion ei ynys; y bobl bu’n gwylio yn fachgen ifanc wrth ymweld â phlwyfolion gyda’i dad y clerigwr. Efallai mai dyna pam yr oedd yn troi at ddarlunio’r bobl o’i gwmpas, fel y braslun ‘Dynes â Chadach’ sydd yn ein casgliad (darlun gorffenedig ‘Mrs Hughes’ mewn casgliad preifat, a ‘Mrs Rowlands’ yng nghasgliad Cyngor Sir Fôn). Portread cyfansawdd ydyw, o amryw o fenywod yr oedd Kyffin yn eu hadnabod ar yr ynys, rhai a arferai fynd o gwmpas eu gwaith glanhau yn amyneddgar a hawddgar.

Mae lluniau Kyffin yn llawn emosiwn, ac wrth weithio ar bortread byddai’n hapus iawn i ddal tebygrwydd yr eisteddwr, ond yr oedd teimlad y llun yr un mor bwysig iddo; roedd yn well ganddo ddal prudd-der yn hytrach na gwen. Mae ‘Miss Parry’ yn bortread sydd yn cyfleu henaint a’r hyn dybia Kyffin oedd teimladau a meddyliau’r to hŷn oedd “wedi blino ac yn barod i orffwys”.

Mae cyfle i fwynhau’r portreadau yma ar waliau Oriel Gregynog tan 1 Medi 2018, felly dewch am dro i gyfarfod y lleian anhysbys, Michelle, Norma Lopez, Miss Parry ac eraill.

 

Lona Mason – Pennaeth Graffeg, Sgrin a Sain

Mae'r cofnod hwn hefyd ar gael yn: English

Comments are closed.

Categorïau

Chwilio

Archifau

Cefndir y blog

Blog i gyflwyno gwaith a chasgliadau Llyfrgell Genedlaethol Cymru.

Yn sgil natur bersonol blogiau, polisi'r Llyfrgell yw cyhoeddi postiadau yn yr iaith wreiddiol yn unig. Cyhoeddir yr un faint o bostiadau yn y ddwy iaith, ond nid yr un blogiau ydynt. Am gyfieithiad bras gellir darllen y blog drwy ddefnyddio system gyfieithu megis Google Translate.

Cefndir y blog